Yirmi Birinci Yüzyılın Tüm Dünyayı Etkileyen En Kanlı Savaşları

Soğuk Savaş sonrası dönemde terörizm ve iç savaşlar artarken savaşta ölüm oranları düşse dahi her yıl on binlerce can kaybı yaşanıyor. Sizler için son yüzyılın en kanlı savaşlarını derledik?

Kaynak: https://www.britannica.com/list/8-dea…

Francis Fukuyama, Soğuk Savaş’ın sonunun Batı demokrasisinin zaferi olduğunu ve yirmi birinci yüzyılın barış ve refah getireceğini belirtmişti.

Ancak 11 Eylül saldırıları ve ABD’nin terörizme karşı savaşı, bu tezi sorgulattı. Son yüzyılın en ölümcül savaşlarını listeledik?

1. İkinci Kongo Savaşı (1998-2003)

Ruanda soykırımı ve Zaire liderinin devrilmesi sonucu İkinci Kongo Savaşı başladı. 1997’de Laurent Kabila, Zaire’nin adını Kongo Demokratik Cumhuriyeti’ne çevirdi. Ancak iktidara getiren güçlerle çatıştı ve ülkenin doğusu savaş alanına döndü. Dokuz ülkenin orduları ve milisleri bölgeyi harabeye çevirdi. Angola, Namibya, Çad, Sudan ve Zimbabve Kabila’nın Kongo hükümet güçlerini desteklerken, Burundi, Ruanda ve Uganda birlikleri Kabila karşıtı isyancıları destekledi. Toplu tecavüzler ve yağmalamalar oldu, kaynaklardan mahrum kalan halk zor durumda kaldı. Yaklaşık üç milyon insan, çoğunlukla sivil, çatışmalarda; hastalık veya yetersiz beslenme sonucu öldü.

2. Suriye İç Savaşı

Arap Baharı, Orta Doğu ve Kuzey Afrika’daki otoriter rejimleri devirdi. Suriye’deki ayaklanma, IŞİD gibi militan grupların yayılmasına ve iç savaşa yol açtı. Savaş, Suriye’nin büyük bir kısmını yıkıma uğrattı ve yüz binlerce insanın ölümüne neden oldu. Darfur Çatışması, Sudan’ın Darfur bölgesinde etnik temizlik ve terör kampanyasıyla sonuçlandı, bu da yüz binlerce ölüm ve milyonlarca kişinin yerinden edilmesine yol açtı. Irak Savaşı, ABD’nin Saddam Hüseyin rejimini devirmeye yönelik girişimiydi ancak bu, mezhepsel şiddetin artmasına ve IŞİD’in ortaya çıkmasına yol açtı. Bu çatışmalar, yüz binlerce sivilin ölümüne ve milyonlarca kişinin yerinden edilmesine neden oldu.

3. Afganistan Savaşı

ABD, 11 Eylül 2001’den sonra Taliban’ın kontrolündeki Afganistan’a hava saldırıları başlattı. Taliban, El Kaide’ye sığınak sağladığı için hedef alındı. 2001’de Taliban iktidardan düşürüldü fakat Afgan ve Pakistan Talibanı sınır bölgelerinde güç kazandı. Taliban, Irak’taki isyancıların taktiklerini benimseyerek askeri ve sivil hedeflere saldırdı ve haşhaş ekimi artırarak faaliyetlerini finanse etti. 2001-2016 arasında 30.000 Afgan askeri ve polis, 31.000 sivil ve 3.500’den fazla NATO askeri öldü. Ayrıca, otuz bin Pakistan hükümet gücü ve sivil, Pakistan Talibanı tarafından öldürüldü.

4. Boko Haram Ayaklanması

Boko Haram, 2002’de Nijerya’da İslam hukukunu empoze etmek amacıyla kuruldu. 2009’da polis baskınları düzenledi ve yedi yüzden fazla üyesi öldürüldü. 2010’dan itibaren suikastlar ve saldırılar düzenledi. 2014’te 300 kız öğrenciyi kaçırdı. Grup, 2016’ya kadar kontrolü altındaki alanı genişletti. En az 11.000 sivil öldürüldü ve 2 milyondan fazla insan göç etmek zorunda kaldı.

5. Yemen İç Savaşı

Yemen İç Savaşı, Arap Baharı ve Ali Abdullah Salih hükümetini deviren ayaklanmayla başladı. Hükümet güçleri ve muhalifler arasında çatışmalar yaşandı ve Salih’in yerine Abd Rabbuh Mansur Hadi geçti. 2014’te Husi isyancılar Sanaa’yı işgal etti ve Hadi ülkeden kaçtı. Savaşta 375.000’den fazla kişi öldü ve 3 milyondan fazla Yemenli göç etmek zorunda kaldı.

6. Rusya-Ukrayna Savaşı

Rusya-Ukrayna Savaşı, 2014’te Viktor Yanukoviç’in görevden alınmasıyla başladı. Rus birlikleri Kırım’ı işgal etti; Donetsk ve Luhansk bölgelerini ele geçirdi. 2015’te ateşkes imzalandı ancak çatışmalar devam etti 14.000’den fazla insan hayatını kaybetti. 24 Şubat 2022’de Rusya Ukrayna’ya geniş çaplı bir işgal başlattı. Rus kuvvetleri çatışmanın ilk günlerinde önemli kazanımlar elde etse de Ukraynalı savunmacılar Kiev’i ve diğer büyük şehirleri ele geçirme girişimlerini geri püskürttü ve kısa süre içinde Rus mevzilerine karşı saldırılar başlattı.

Rus işgali, Ukrayna şehirlerine yönelik ayrım gözetmeyen bombardımanlar ve hava saldırıları ile gerçekleştirildi. Çatışmaların ilk yılında, tahminen 40.000 Ukraynalı sivil öldürüldü.

Yaklaşık 100.000 Ukrayna askeri, çatışmalarda öldürüldü. Ukrayna nüfusunun üçte birinden fazlası çatışmalar nedeniyle göç etmek zorunda kaldı.  Rusya ayrıca işgal ettiği topraklarda etnik temizlik kampanyası yürüttü ve 1.6 milyon kadar Ukrayna vatandaşı zorla Rusya topraklarına nakledildi. Putin, Ukrayna’nın fethini birkaç gün içinde tamamlamayı umuyordu ancak bir yıl süren kanlı çatışmaların ardından tahminen 200.000 Rus askeri öldürüldü ve Rusya’nın konvansiyonel askeri kabiliyeti önemli ölçüde zayıfladı.

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir